Πέμπτη 21 Ιουνίου 2018
x

ΟΛΟ ΤΟ ΣΧΕΔΙΟ ΤΟΥ ΔΗΜΟΥ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΑΧΑΝΟΚΗΠΟΥΣ

Τι προβλέπεται στο Γενικό Πολεοδομικό Σχέδιο για την ανάπτυξη της περιοχής. Τι απαντά ο δήμος για το επιχειρηματικό κέντρο.

Χρήσεις γενικής κατοικίας, τουρισμού και αναψυχής, ανοιχτό εμπορικό κέντρο – εκπτωτικό χωριό και κεντρικές λειτουργίες της πόλης προβλέπει ο σχεδιασμός του δήμου Θεσσαλονίκης για την περιοχή της επέκτασης του δήμου στους Λαχανόκηπους.

Ο δήμος στο Γενικό Πολεοδομικό Σχέδιό του μπορεί να μην προβλέπει τη δημιουργία επιχειρηματικού κέντρου σε πρώτη φάση, όπως προβλεπόταν από την υφιστάμενη μελέτη, που δημοσίευσε η Voria.gr (δείτε εδώ), και να το χωροθετεί στην περιοχή μεταξύ δεύτερου - τρίτου προβλήτα του λιμανιού και παλιάς δυτικής εισόδου, όμως αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο μελλοντικά να δημιουργηθεί και μια τέτοια υποδομή, εφόσον βέβαια οι συνθήκες το ευνοήσουν, εκεί στην προέκταση –και σε άμεση συσχέτιση- με τον έκτο προβλήτα.

Στην ουσία το Γενικό Πολεοδομικό Σχέδιο του δήμου Θεσσαλονίκης για τους Λαχανόκηπους, προβλέπει άμεση σύνδεση με άλλες υπό ανάπτυξη περιοχές – τοπόσημα για τη Θεσσαλονίκη, που δίνουν τα περιθώρια για να αλλάξει ριζικά η εικόνα που εμφανίζει επί δεκαετίες αυτό το υποβαθμισμένο κομμάτι του αστικού ιστού.

Εξάλλου, ο δήμος δεν έχει περιοχές επέκτασης και είναι λογικό να θέλει την αξιοποίηση στο έπακρο των ελάχιστων αδόμητων εκτάσεων, με ενίσχυση πάντως του πρασίνου, η έλλειψη του οποίου είναι σημαντική όχι μόνο για το δήμο, αλλά για όλο το πολεοδομικό συγκρότημα.

Έτσι, τα σχέδια ανάπτυξης των Λαχανοκήπων συνδέονται με την ανάπτυξη του λιμανιού της Θεσσαλονίκης, με την παλιά και νέα δυτική είσοδο, όπου δημιουργούνται αναπτυξιακοί πόλοι, με την περιοχή του παλαιού σιδηροδρομικού σταθμού και το υπό ανέγερση Μουσείο Ολοκαυτώματος, με τη ζώνη πρασίνου 40 στρεμμάτων, το στρατόπεδο Κακιούση και την αναμόρφωση της Γιαννιτσών.

Σε γενικές γραμμές για τους Λαχανόκηπους ο δήμος προβλέπει τη δημιουργία επιχειρηματικού κέντρου στην περιοχή των «πρωτοβιομηχανικών» μονάδων, το εντός σχεδίου τμήμα της Συνοικίας 9 (περιοχή Μύλου – Φιξ), όπου υπάρχει και πλήθος εγκαταλειμμένων βιοτεχνικών κτηρίων, διατηρητέων και μνημείων βιομηχανικής αρχαιολογίας. Στόχος του δήμου, όπως προκύπτει από το Γενικό Πολεοδομικό Σχέδιο, που βαίνει στη δεύτερη και τελική φάση του είναι η δημιουργία στην περιοχή ενός πόλου έντασης δραστηριοτήτων του τριτογενούς τομέα, που είναι ικανή να συμπαρασύρει αρκετές από τις υπηρεσίες του κέντρου προς τη συγκεκριμένη περιοχή, αποφορτίζοντάς το και προσφέροντας πλέον νέες προοπτικές ανάπτυξης. Σε συνδυασμό και άμεση λειτουργική διασύνδεση με τις δραστηριότητες του λιμανιού, αλλά και μέσα από ένα πρόγραμμα δράσεων και κινήτρων, που θα απευθύνεται στην ιδιωτική πρωτοβουλία. Με παράλληλη επέκταση του πολεοδομικού κέντρου στις οδούς 26ης Οκτωβρίου (παλιά δυτική είσοδος) και Γιαννιτσών.

Σε αυτό το πλαίσιο εντάσσεται και η δημιουργία ενός μεγάλου χώρου πρασίνου, στη βάση του έκτου προβλήτα, σε συνδυασμό με την εξυγίανση του εδάφους στην περιοχή των παλιών βυρσοδεψείων για να αποδοθεί σε κοινή χρήση το μη ενεργό τμήμα του στρατοπέδου Κακιούση, αλλά και σε άμεση συνάφεια με τον αναπλασμένο χώρο των παλιών σφαγείων. Ειδικά για το στρατόπεδο Κακιούση, προβλέπεται η παραμονή ενός τμήματος εκτός σχεδίου ως ειδική χρήση. Ενδεχόμενη ένταξη του τμήματος στο σχέδιο πόλης μπορεί να γίνει μελλοντικά, μετά από μια απομάκρυνση των πετρελαιοειδών από το χώρο και την ευρύτερη περιοχή. Το υπόλοιπο όμως τμήμα των περίπου 50 στρεμμάτων, με παρακείμενη έκταση του δημοσίου προτείνεται από το Γενικό Πολεοδομικό Σχέδιο του δήμου να αποτελέσει χώρο πρασίνου – πάρκο και να ενταχθεί στο εγκεκριμένο σχέδιο με τη χρήση χώρου «πράσινο – πάρκο πόλης και γήπεδο γκολφ», συμβάλλοντας έτσι σημαντικά στη βελτίωση των περιβαλλοντικών χαρακτηριστικών της υποβαθμισμένης αυτής περιοχής.

Το σχέδιο

«Στόχοι της ένταξης των Λαχανόκηπων στο σχέδιο πόλης είναι να καλυφθεί το κενό στον συνεχή ιστό της πόλης, μέχρι το φυσικό όριο του Δενδροποτάμου και να δημιουργηθούν οι συνθήκες δυναμικής και βιώσιμης ανάπτυξης, που να εξασφαλίζει καλύτερες συνθήκες διαβίωσης κατοίκων, εργαζομένων και επισκεπτών. Η περιοχή συγκεντρώνει πλήθος υπερτοπικών χρήσεων, καθώς και μικτές –συχνά ετερόκλητες- χρήσεις, ενώ περιορισμοί στην ανάπτυξή της απορρέουν από την ύπαρξη μεταφορικών δικτύων υποδομών κι από την εγγύτητά της με εγκαταστάσεις αποθήκευσης πετρελαιοειδών (ζώνη ΙΙ οδηγίας Seveso). Προτείνεται η ανάμειξη συμβατών χρήσεων του τριτογενούς τομέα και της κατοικίας, σε συνδυασμό με κάποιας οργανωμένης μορφής χώρων καλλιεργειών (σε ανάμνηση της ιστορικής χρήσης της περιοχής), με παράλληλη πρόβλεψη των απαιτούμενων κοινόχρηστων και κοινωφελών χώρων», αναφέρει στο σχεδιασμό του ο δήμος Θεσσαλονίκης.

 



Σύμφωνα με το σχέδιο:

-Χρήσεις πολεοδομικού κέντρου και κεντρικών λειτουργιών προβλέπονται εκατέρωθεν της 26ης Οκτωβρίου μέχρι το όριο του δήμου Θεσσαλονίκης (συνοικία Σ10), εκτός του προσώπου των εκτάσεων που προβλέπονται για τη χρήση «περιοχή εμπορίου και αναψυχής» στο εκτός σχεδίου τμήμα και «περιοχή τουρισμού – αναψυχή». Στη συνοικία Σ9 (βόρεια της 26ης Οκτωβρίου) προτείνεται μια δεύτερη ζώνη κεντρικών λειτουργιών μεταξύ δυτικής εισόδου και σιδηροδρομικών γραμμών.

-Χρήσεις τουρισμού – αναψυχής – πολιτισμού στη ζώνη νότια της 26ης Οκτωβρίου (σε συνέχεια της υφιστάμενης αλληλουχίας των νεότερων μνημείων βιομηχανικής κληρονομιάς – ευρύτερη περιοχή Φιξ). Για την ενίσχυση των χρήσεων αυτών προτείνεται πεζόδρομος – ποδηλατόδρομος κατά μήκος του ορίου του χώρου του λιμανιού από τον πρώτο προβλήτα μέχρι τον προτεινόμενο χώρο πρασίνου ήπιου αθλητισμού στο στρατόπεδο Κακιούση.

-Κατοικία ενδιάμεσου επιπέδου στην περιοχή εκατέρωθεν του άξονα της δυτικής εισόδου. Εντός της περιοχής εντάσσεται και ένα σύνολο παλαιών βιομηχανικών κελυφών, που είναι γνωστά ως «Αρμένικα» κι έχουν κηρυχθεί ως μνημεία βιομηχανικής κληρονομιάς, η έκταση των οποίων προτείνεται ως περιοχή αστικής ανάπλασης με χρήση κατοικίας ενδιάμεσου επιπέδου.

-Περιοχή ανάπτυξης ανοιχτού εμπορικού κέντρου με χρήσεις «εμπορίου – αναψυχής» σε έκταση 93 στρεμμάτων επί της 26ης Οκτωβρίου και επί εκτάσεων, που ως επί το πλείστον ανήκουν σε φορείς του ευρύτερου δημόσιου τομέα (ΟΣΕ, Κτηματική Υπηρεσία, παλιά βυρσοδεψεία κτλ.), που εναρμονίζεται με τις επιδιώξεις της ΓΑΙΑΟΣΕ ΑΕ για αξιοποίηση των ιδιοκτησιών του ΟΣΕ. Για τη χρήση αυτή θα υπάρχει απαγόρευση εγκατάστασης μεγάλων εμπορικών μονάδων και πρόβλεψη για επαρκείς κοινόχρηστους χώρους.

-Χώροι πρασίνου: 1.Στο νότιο τμήμα της έκτασης του στρατοπέδου Κακιούση (μοναδικό γήπεδο γκολφ στην περιοχή). 2.Στο σύνολο της έκτασης του παλιού εμπορικού σιδηροδρομικού σταθμού, μετά τη μετεγκατάστασή του εντός πόλης. 3.Λωρίδες πρασίνου για μόνωση από τη δυτική είσοδο. 4.Χώροι πρασίνου και παιδικών χαρών για τους χρήστες της περιοχής (κατοίκους και εργαζόμενους). 5.Χώρος για καλλιέργειες εκατέρωθεν της δυτικής εισόδου, σε ανάμνηση του παλιού αγροτικού χαρακτήρα της περιοχής.

Ο αντιδήμαρχος



Ο αντιδήμαρχος Τεχνικών Έργων και Περιβάλλοντος, Θανάσης Παππάς, εξήγησε στη Voria.gr το σχεδιασμό του δήμου για τους Λαχανόκηπους, πότε θα αρχίσει αυτός ο σχεδιασμός να παίρνει σάρκα και οστά, ενώ δίνει και απαντήσεις στην κριτική που δέχτηκε η δημοτική αρχή, ειδικά σε ό,τι αφορά στην προοπτική για τη δημιουργία μεγάλου επιχειρηματικού κέντρου στην περιοχή.

«Το Γενικό Πολεοδομικό Σχέδιο πέρασε από το δημοτικό συμβούλιο. Πλέον δόθηκε εντολή στους μελετητές για το δεύτερο και οριστικό στάδιο, όπου θα διαμορφωθεί η τελική πρόταση, που θα υποβληθεί στο δημοτικό συμβούλιο κι από εκεί και πέρα θα διαμορφωθεί το σχέδιο Προεδρικού Διατάγματος, θα σταλεί στο υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας και θα εκδοθεί το Προεδρικό Διάταγμα. Από τις σημαντικότερες προβλέψεις του νέου Γενικού Πολεοδομικού Σχεδίου: Μπαίνουν εντός σχεδίου πόλης αρκετές περιοχές που ήταν εκτός, ρυθμίζονται μια σειρά από εκκρεμότητες, προσδιορίζονται τα τοπόσημα, ρυθμίζονται θέματα που έχουν σχέση με τη συνθήκη Seveso κ.ά. Η τελική πρόταση θα είναι έτοιμη εντός του επόμενου τριμήνου, ενώ εντός του 2018 αναμένεται να έχουν ολοκληρωθεί όλες οι διαδικασίες και να έχει εκδοθεί και το Προεδρικό Διάταγμα», τονίζει ο κ. Παππάς.

Στη δυτική πλευρά στόχος του δήμου Θεσσαλονίκης είναι η ανάπτυξη. Η οδός 26ης Οκτωβρίου, από παλιά δυτική είσοδος της Θεσσαλονίκης μετατρέπεται σε έναν αστικό δρόμο. Η περιοχή αναδιαμορφώνεται πλήρως. Ήδη μια σειρά από σημαντικές χρήσεις καταδεικνύουν τη μελλοντική πορεία της. Λειτουργούν εμπορικά κέντρα, ξενοδοχεία, γραφειακοί χώροι (μετρό, φυσικό αέριο κ.ά.), το νέο περιφερειακό μέγαρο, χώροι νυχτερινής διασκέδασης κτλ. Οι Λαχανόκηποι συνδέουν σοβαρές δραστηριότητες του λιμανιού με την περιοχή των Δικαστηρίων και του κέντρου της πόλης, με τον εμπορευματικό σταθμό, με το Μουσείο Ολοκαυτώματος και με μια έκταση 40 στρεμμάτων πρασίνου, με τα σφαγεία και την ανάπλαση της συγκεκριμένης περιοχής, με τις εγκαταστάσεις που προγραμματίζει να δημιουργήσει ο ΣΒΒΕ.

Όπως σημειώνει ο κ. Παππάς: «Ο δήμος Θεσσαλονίκης θέλει οι Λαχανόκηποι να γίνουν περιοχή κεντρικών λειτουργιών και υψηλής έντασης ανάπτυξης. Αυτό, σε συνδυασμό με τις χρήσεις του λιμανιού δημιουργεί το νέο πλαίσιο της μελλοντικής πορείας της περιοχής, ενώ το όλο σχέδιο είναι αλληλένδετο και με τη γειτνιάζουσα περιοχή της Μενεμένης, όπου επίσης προβλέπονται κεντρικές λειτουργίες, ακόμη και κατοικία. Εμείς προσπαθούμε να αναβαθμίσουμε τους Λαχανόκηπους σε αυτό το σύμπλεγμα χρήσεων, αλλά με ρεαλιστικό τρόπο κι όχι με έναν σχεδιασμό που δεν ακουμπά στο σήμερα και τις ανάγκες του. Από το 1920 οι Λαχανόκηποι περιμένουν να μπουν στο σχέδιο πόλης. Εμείς θα βάλουμε την περιοχή και άμεσα θα ξεκινήσουμε τις πολεοδομικές μελέτες για την αξιοποίηση των ιδιοκτησιών, αλλά και της ευρύτερης περιοχής».

Το επιχειρηματικό κέντρο

Αναφορικά με το επιχειρηματικό κέντρο ο κ. Παππάς (που σημειωτέον παρακολουθεί το ζήτημα από τότε που εργαζόταν ακόμη για τον πρώην δήμο Μενεμένης, αλλά και στον πρώην ΟΡΘ και έχει συμμετάσχει ενεργά στους σχεδιασμούς ανάπτυξης της περιοχής) επισημαίνει ότι προϋπόθεση για τη δημιουργία του ήταν το μπάζωμα ενός τμήματος του Δενδροποτάμου. Αυτή η δυνατότητα υπήρχε στο παρελθόν.

«Στόχος ήταν να δημιουργηθεί εκεί ένας πόλος ανάπτυξης. Όμως αυτό για να γίνει έπρεπε ο τότε δήμος Μενεμένης να εντάξει την περιοχή στο δικό του Γενικό Πολεοδομικό Σχέδιο. Δεν το έκανε. Ο δήμος Θεσσαλονίκης μπορεί τώρα να εντάξει την περιοχή στο δικό του Γενικό Πολεοδομικό Σχέδιο. Όμως υπάρχουν συγκεκριμένες παράμετροι για το επιχειρηματικό κέντρο:

1. Υπερβαίνει το γενικότερο σχεδιασμό.

2. Δεν μπορούμε να πάμε σε σχεδιαστικούς ακτιβισμούς που δεν έχουν σχέση με την πραγματικότητα.

3. Οφείλουμε να λάβουμε σοβαρά υπόψη τις σύγχρονες ανάγκες και τα ζητήματα.

4. Υπάρχουν διαφορετικές προτεραιότητες πλέον. Η ανάπτυξη αφορά σε όλη την κεντροδυτική περιοχή του δήμου Θεσσαλονίκης και αυτή έχει προτεραιότητα και μετά θα μπορέσουμε να δούμε αν και πώς μπορούμε να προχωρήσουμε σε αναπτύξεις άλλου τύπου, όπως το επιχειρηματικό κέντρο.
 
5. Οφείλουμε να λάβουμε υπόψη την ευρεία μελέτη (Ειδικό Χωρικό Σχέδιο) της Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας για το παραλιακό μέτωπο. Εκεί υπάρχει η δυνατότητα να μελετήσουμε το επιχειρηματικό κέντρο με μεγαλύτερη πληρότητα.

6. Σε περίοδο οικονομικής κρίσης να στηθούν πολεοδομικά λειτουργίες και δραστηριότητες στα πόδια τους χωρίς να πιεζόμαστε για ένα μεγάλο επιχειρηματικό κέντρο. Εφόσον γίνουν όλα τα προηγούμενα τότε θα μπορέσουμε να μιλήσουμε για μητροπολιτικές δραστηριότητες πλέον, όπως αυτή ενός επιχειρηματικού κέντρου.

Αν υπήρχε Ρυθμιστικό Σχέδιο για τη Θεσσαλονίκη θα μπορούσε να είχε ενταχθεί μέσω αυτού το επιχειρηματικό κέντρο και να είχαν ενταχθεί κι άλλες προτεραιότητες, μέσα σε έναν σαφή οδηγό πολεοδομικών προτεραιοτήτων. Ας όψονται όμως όλοι εκείνοι που δεν ήθελαν το Ρυθμιστικό Σχέδιο, με αποτέλεσμα να μην αποκτήσει ποτέ η περιοχή μας ένα τόσο σπουδαίο εργαλείο. Το επιχειρηματικό κέντρο είναι μια μεγάλη μητροπολιτικού επιπέδου παρέμβαση και μόνο σε ένα Ρυθμιστικό Σχέδιο θα μπορούσε να ενταχθεί και να υλοποιηθεί», εξηγεί ο αντιδήμαρχος.

Είναι χαρακτηριστική και η εξήγηση που δίνεται στη μελέτη αναθεώρησης του Γενικού Πολεοδομικού Σχεδίου για το επιχειρηματικό κέντρο στους Λαχανόκηπους: «Θα πρέπει να εξεταστεί εάν προσκρούει στο υφιστάμενο αγκυροβόλιο πετρελαιοφόρων πλοίων στις εκβολές του Δενδροποτάμου ή και στους σχεδιασμούς του ΟΛΘ για τη λειτουργικότητα και εξυπηρέτηση του έκτου προβλήτα. Οι χρήσεις αυτές θα μπορούσαν να υλοποιηθούν στο εντός σχεδίου τμήμα της γειτονικής Συνοικίας 9, όπου εντοπίζεται πλήθος εγκαταλειμμένων βιοτεχνικών κτηρίων ή και διατηρητέων μνημείων βιομηχανικής αρχαιολογίας, μέσω ενός προγράμματος δράσεων – κινήτρων που θα απευθύνεται στην ιδιωτική πρωτοβουλία».

Ζητήματα

Για την ανάπτυξη των Λαχανόκηπων όμως θα ληφθούν υπόψη και μια σειρά άλλων ζητημάτων, που είναι εξαιρετικά κρίσιμα. Δεν αποτελούν εμπόδια για την ανάπτυξη, αλλά σίγουρα προβληματίζουν και χρήζουν αντιμετώπισης.

Κανείς δεν πρέπει να ξεχνά ότι στην περιοχή υπάρχουν εγκαταστάσεις πετρελαιοειδών και άλλες βιομηχανικές μονάδες, ορισμένες από τις οποίες εμπίπτουν στην οδηγία Seveso II. Αυτό σημαίνει ότι θα υπάρξουν «δουλείες» και δεσμεύσεις στην ανάπτυξη. Η ζώνη προστασίας (θεσμοθετημένη ή μη) περιλαμβάνει μεγάλο τμήμα της εκτός σχεδίου περιοχής των Λαχανόκηπων (ζώνη προστασίας ΙΙ), ενώ μεγάλο τμήμα της εντός σχεδίου περιοχής της δεύτερης δημοτικής κοινότητας ως το ύψος του νέου σιδηροδρομικού σταθμού εμπίπτει στη ζώνη προστασίας ΙΙΙ. Στο Γενικό Πολεοδομικό Σχέδιο του δήμου αναφέρεται ρητώς ότι «η παρουσία των υπόψη εγκαταστάσεων δεν αποτελεί απαγορευτικό παράγοντα πολεοδομικής ανάπτυξης, αλλά θέτει περιορισμούς ως προς τις λειτουργίες και χρήσεις που μπορούν να αναπτυχθούν στην περιοχή». Ωστόσο, νομοτελειακά κάποια στιγμή στο μέλλον θα μπει στη συζήτηση και μια ενδεχόμενη μετεγκατάσταση των πετρελαϊκών εγκαταστάσεων.

Σε ό,τι αφορά στο λιμάνι, που συσχετίζεται άμεσα με την ανάπτυξη των Λαχανόκηπων, οι προτάσεις των μελετητών στοχεύουν στην επιτυχημένη διεπαφή του ανατολικού τμήματός του με τις λειτουργίες του κέντρου της πόλης, με πρόβλεψη λειτουργιών που θα εξυπηρετούν τόσο το λιμάνι, όσο και τους πολίτες, προκειμένου να ληφθούν υπόψη στο υπό εκπόνηση master plan του ΟΛΘ. Το λιμάνι χωρίζεται έτσι σε δυο τμήματα:

1. Δυτικό: Προβλέπεται να διατηρηθεί και να αναπτυχθεί ο χαρακτήρας των καθαρά εμπορικών μεταφορών και των αμιγώς λιμενικών χρήσεων.

2. Ανατολικό: Μπορούν να αναπτυχθούν μικτές χρήσεις, συμπεριλαμβανομένων και επιβατικών θαλάσσιων μεταφορών.

Με αυτή τη βάση, ο δήμος προτείνει τη δημιουργία επιχειρηματικού κέντρου μεταξύ του δεύτερου και τρίτου προβλήτα και της οδού 26ης Οκτωβρίου (παλιά δυτική είσοδος), όπως και νέες εγκαταστάσεις ακτοπλοϊκών συγκοινωνιών, μετεγκατάσταση επιβατικού σταθμού, δημιουργία μαρίνας στη δυτική πλευρά του πρώτου προβλήτα και συνδέσεις του λιμανιού με το μετρό, τον επιβατικό και εμπορευματικό σιδηροδρομικό σταθμό και τον άξονα ΠΑΘΕ.




A+
A-







ΕΠΙΣΤΡΟΦΗ ΣΤΗΝ ΑΡΧΗ ΤΟΥ ΑΡΘΡΟΥ