Τετάρτη 4 Αυγούστου 2021
x

Η ΠΑΝΔΗΜΙΑ, Η ΑΞΙΑ ΤΗΣ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΚΑΙ ΟΙ ΣΕΙΣΜΟΙ ΣΕ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ (1978) ΚΑΙ ΤΥΡΝΑΒΟ

Μετά τις 16 Μαρτίου οι αρμόδιοι δεν θα μπορούν να δικαιολογήσουν επαρκώς νέα καραντίνα. Όπως στους σεισμούς έτσι και στην πανδημία χρειάζεται σχέδιο

Ευχή όλων είναι η καραντίνα που διανύουμε να είναι η τελευταία, καθώς η κούραση των πολιτών έχει φτάσει στα όρια της εξάντλησης. Εύκολα αποδίδει κάποιος το φταίξιμο στην πανδημία του κορωνοϊού, όμως αφού περάσει το κακό θα πρέπει να ξαναδούμε συνολικά ως κοινωνία τον τρόπο με τον οποίο αντιμετωπίζουμε τέτοιου είδους καταστάσεις.

Η δε Πολιτεία θα πρέπει να αποκτήσει σχέδιο απέναντι σε τέτοιες απειλές, όπως και για κάθε έκτακτη κατάσταση, διότι πλέον προκύπτει όλο και πιο συχνά.

Για την έξοδο από την οικονομική κρίση αποκτήσαμε σχέδιο (αποκτήσαμε άραγε;) έπειτα από πολλά χρόνια ταλαιπωρίας της κοινωνίας. Για τους σεισμούς και τις φυσικές καταστροφές αποκτήσαμε έστω έναν υποτυπώδη σχεδιασμό αντιμετώπισης των επιπτώσεων, έπειτα από πολλές δεκαετίες. Και για υγειονομικές κρίσεις όπως αυτή που αντιμετωπίζουμε σήμερα θα πρέπει να γίνει το ίδιο, παρότι για να αποτιμήσουμε τις επιπτώσεις της πανδημίας θα πρέπει να περάσει μεγάλο χρονικό διάστημα ακόμη, αφού είναι δεδομένο πως την υγειονομική κρίση θα τη διαδεχτεί η οικονομική.

Σε όλες αυτές τις δοκιμασίες, στις οποίες έχουμε υποβληθεί, μιλάμε όλοι για αντιμετώπιση των επιπτώσεων και ελάχιστοι για πρόληψη. Την πρόληψη προτιμάμε να την παραβλέπουμε, αφού με τις γνώσεις μας φαντάζει αδύνατο κάποιος να προλάβει μια φυσική ή άλλου είδους καταστροφή.

Αυτό το θεωρώ λάθος. Η Ιστορία έχει αποδείξει ότι μπορούμε να προλάβουμε πολλές από τις συνέπειες μιας επαπειλούμενης καταστροφής εάν έχει υπάρξει σοβαρή προετοιμασία. Αυτή είναι η πρόληψη.

Ο σεισμός στον Τύρναβο είναι μια ηχηρή απόδειξη. Έλκοντας την καταγωγή μου από την περιοχή, γνωρίζω ότι τα περισσότερα κτήρια είναι παλιά και κατασκευάστηκαν χωρίς τις προδιαγραφές των αντισεισμικών κανονισμών. Αυτά κυρίως είναι και τα κτήρια που δεν άντεξαν και κατέρρευσαν ή υπέστησαν σοβαρές βλάβες.

Στη Θεσσαλονίκη συζητάμε ακόμη για τον μεγάλο σεισμό του 1978. Ένα γεγονός που έμεινε σημαδιακό στη σύγχρονη πορεία της πόλης και της περιοχής. Ο σεισμός της 20ης Ιουνίου του 1978 ήταν 6,5 βαθμών της κλίμακας Ρίχτερ, με εστιακό βάθος 10 χλμ. και επειδή επηρέασε άμεσα το δεύτερο πολεοδομικό συγκρότημα της χώρας, αποτέλεσε την αιτία για να ασχοληθεί σοβαρά η Πολιτεία με την αντισεισμική θωράκιση της χώρας και με την πρόληψη. Δηλαδή με τη θέσπιση όρων δόμησης στα ιδιωτικά και δημόσια κτήρια.

Περίπου μισό αιώνα μετά, σε μια περιοχή που οι άνθρωποι δεν έχουν μάθει να ζουν με τους σεισμούς, μια περίπου ίδια δόνηση, δεν προκαλεί ανάλογα προβλήματα στο αστικό κέντρο της Λάρισας, ούτε στα κτήρια εκείνα που κατασκευάστηκαν σεβόμενα τους αντισεισμικούς κανονισμούς μετά το 1978, ούτε τις υποδομές. Μη βιαστεί να πει κάποιος τι σχέση έχει η Λάρισα. Η απόσταση της Λάρισας από το επίκεντρο του σεισμού είναι περίπου όση η απόσταση της Θεσσαλονίκης από το Στίβο, που ήταν το επίκεντρο του σεισμού του 1978... Και οι επιπτώσεις του σεισμού στη Θεσσαλονίκη ήταν πολλαπλάσιες των σημερινών που βιώνουν οι κάτοικοι της Θεσσαλίας.

Και μόνο που οι μαθητές με τον δάσκαλο του σχολείου στο Δαμάσι προστατεύτηκαν ακολουθώντας τις οδηγίες πολιτικής προστασίας και εκκένωσαν με υποδειγματικό τρόπο το κτήριο είναι μια σπουδαία απόδειξη της αξίας της εκπαίδευσης και της πρόληψης. Το γεγονός ότι άμεσα στήθηκε στη σεισμόπληκτη περιοχή ένας χώρος συγκέντρωσης και ένας προσωρινός καταυλισμός είναι μεγάλης αξίας. Το γεγονός ότι τα περισσότερα από τα κτήρια που υπέστησαν βλάβες αριθμούν πολλές δεκαετίες ζωής και βρίσκονται στο σύνολό τους πάνω στο επίκεντρο του σεισμού, είναι επίσης σπουδαίο. Και το πιο σπουδαίο είναι ότι δεν είχαμε νεκρούς και τραυματίες.

Όλα αυτά τα «αυτονόητα» είναι η κληρονομιά της πρόληψης. Ο σεισμός είναι απρόβλεπτος ακόμη. Όμως μπορούμε να προλάβουμε τις σημαντικότερες των επιπτώσεών του.

Το ίδιο πρέπει να γίνει και με υγειονομικές κρίσεις, όπως η πανδημία του κορωνοϊού. Προφανώς στην περίπτωση αυτή θα γίνει το πάθημα μάθημα. Θα πάμε εκ των υστέρων σε προληπτικές παρεμβάσεις, όταν θα έχουν χαθεί πολλές ανθρώπινες ζωές και θα έχουν υποστεί οικονομική καταστροφή επίσης χιλιάδες συνάνθρωποί μας. Αλλά, έστω και εκ των υστέρων οφείλουμε ως κοινωνία να αποκτήσουμε στο εξής σχέδιο πρόληψης και αντίδρασης σε τέτοιες απειλές.

Ήδη κλείσαμε ένα χρόνο κατά τον οποίο γίνεται προσπάθεια από όλους μας να βγούμε από την πανδημία. Οι εμβολιασμοί, που μας έχουν παρουσιαστεί ως ο δρόμος για την οριστική έξοδο, προχωρούν αργά αλλά σταθερά. Και η αγωνία όλων είναι για τις οικονομικές επιπτώσεις μετά την υγειονομική κρίση. Δεν συζητώ για τις ψυχολογικές επιπτώσεις... Ως ένας από τους πολλούς αντιλαμβάνομαι ότι θα είναι μεγάλες, ειδικά σε έναν λαό που δεν έμαθε να ζει σε συνθήκες κοινωνικής απομόνωσης, κλεισμένος σε τέσσερις τοίχους και με περιορισμένη συναναστροφή.

Αυτό που μπορώ να πω με βεβαιότητα είναι ότι οι πολίτες δεν αντέχουν άλλα περιοριστικά μέτρα και εύχομαι αυτή η καραντίνα να είναι η τελευταία. Το βλέπει εύκολα κάποιος στην καθημερινή συμπεριφορά όλων. Ακόμη και άνθρωποι που ζουν τη ζωή τους με υπομονή και καρτερικότητα, κάνουν πολλές μικρές «επαναστάσεις» στην καθημερινότητά τους ως αντίδραση στην μακρόχρονη πλέον πίεση των περιοριστικών μέτρων. Πριν από λίγους μήνες πίστευα ότι μπορούμε να αντέξουμε περισσότερα μέτρα ή μια νέα καραντίνα, όχι όμως απώλειες σε ζωές. Πλέον ο χρόνος έχει περάσει, μέτρα έχουν δοκιμαστεί πολλά και οι αντοχές όλων περιορίστηκαν δραματικά. Οι ειδικοί μπορεί να προειδοποιούν για Πάσχα με λιγότερους από τους περσινούς μεν, αλλά υπαρκτούς περιορισμούς, άλλοι να μιλούν για ακόμη ένα δύσκολο καλοκαίρι, όμως πλέον ο χρόνος δεν είναι σύμμαχός τους, ακόμη κι αν έχουν απόλυτο δίκιο. Η κοινωνία από τη διάθεση για υπομονή πέρασε στη διάθεση για αντίδραση και τα φαινόμενα «απειθαρχίας» στους περιορισμούς είναι λογικό να πολλαπλασιάζονται, ειδικά όταν βλέπουμε όλοι να μην έχουμε σταθερά θετικότερα αποτελέσματα.

Την επομένη της υγειονομικής κρίσης θα πρέπει η Πολιτεία να εξετάσει έναν άλλο καλύτερο τρόπο αντίδρασης σε μια ανάλογη απειλή στο μέλλον, να σχεδιάσει μέτρα πρόληψης και ανταπόκρισης, διότι σε αυτό τον ένα χρόνο πολλά πήγαν καλά, πολλά όμως πήγαν και στραβά, ενώ φάνηκαν οι τεράστιες ελλείψεις σχεδιασμού και πρόνοιας.

Η πρώτη φορά είναι πάντα δύσκολη, αλλά έχει την αξία της και πρέπει να αποτελέσει τον οδηγό για τη συνέχεια...

Προς το παρόν, τα δεδομένα είναι φανερά για όλους: Από τις 16 Μαρτίου και μετά δεν νοείται νέα καραντίνα, οι δικαιολογίες περί ατομικής ευθύνης δεν θα πείθουν πια κανέναν και τα μέτρα πρέπει να αποδώσουν, αλλιώς ο κόσμος θα χάσει την εμπιστοσύνη του με ό,τι αυτό συνεπάγεται. Το τι συνεπάγεται οι αρμόδιοι κάθε επιπέδου το γνωρίζουν καλά...

 




A+
A-







ΕΠΙΣΤΡΟΦΗ ΣΤΗΝ ΑΡΧΗ ΤΟΥ ΑΡΘΡΟΥ