Τετάρτη 21 Απριλίου 2021
x

ΔΗΜΟΨΗΦΙΣΜΑ ΣΤΗΝ ΤΟΥΡΚΙΑ: Η ΕΠΟΜΕΝΗ ΜΕΡΑ ΚΑΙ ΟΙ ΔΙΕΘΝΕΙΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ

Κανείς δεν μπορεί μετά βεβαιότητος να προβλέψει τις επόμενες κινήσεις του Ερντογάν, εάν -όπως φαίνεται- επικρατήσει στο σημερινό δημοψήφισμα

Λέγεται ότι το δημοψήφισμα για την συνταγματική μεταρρύθμιση στην Τουρκία, ενδέχεται να καθορίσει το μέλλον όχι μόνον του κράτους, αλλά και του διεθνούς χώρου. Αυτό είναι εκ των ουκ άνευ, με δεδομένο πως κάθε πολιτική αλλαγή, πόσο μάλλον συνταγματική, εκτρέπει την μέχρι εκείνη την στιγμή πορεία των πραγμάτων.

Το ερώτημα δύσκολα μπορεί να απαντηθεί, παρά μόνον αν απαντηθούν δύο άλλες παράμετροι: Πόσες από τις εξαγγελίες του Ερντογάν ήσαν ειλικρινείς ή επρόκειτο για προεκλογικά τεχνάσματα, και εκ δευτέρου, οι αποφάσεις του λαμβάνονται υπό της λογικής ή του θυμικού του; Οι παλινδρομήσεις του, και το ευμετάβλητο των ενεργειών του ως προς τις συναπτόμενες συμμαχίες προέρχονται εξ υπολογισμού, ή υπό στιγμιαίας συναισθηματικής φόρτισης;

Αν ο Ερντογάν εμφορείτο υπό δημοκρατικών συναισθημάτων, θα ήταν ευκολότερο να προβλέψουμε τις προσεχείς κινήσεις του, επειδή προφανώς και θα υπήρχαν γύρω του αξιόλογοι σύμβουλοι που θα τον απέτρεπαν από λανθασμένες κινήσεις. Όμως, αναμφιβόλως οι δικτατορικές του τάσεις είναι εμφανείς, όπως εμφανής είναι και η υπηρέτηση του συμφέροντος της οικογένειάς του, με τα πολλά σκάνδαλα που είναι μπλεγμένα τα μέλη της.

Έτσι, κανείς δεν μπορεί μετά βεβαιότητος να προβλέψει τις επόμενες κινήσεις του. Όλες οι εκδοχές είναι πιθανές, με την πιο χαρακτηριστική του αρχιεπισκόπου Κύπρου κ. Χρυσοστόμου ότι εύχεται να επικρατήσει το "ναι" πιστεύοντας πως ο Ερντογάν, αφού θα έχει επιτύχει του σκοπού του, δεν θα έχει λόγο να επιδεικνύει την ίδια σκληρότητα και θα πολιτευθεί με σωφροσύνη προς όφελος του λαού του.

Προσωπικώς, δεν αντιλαμβάνομαι ποια διαφορά θα υπάρξει στην ήδη δικτατορική διακυβέρνηση της Τουρκίας. Φρονώ, πως οι συνταγματικές αλλαγές, εάν επικυρωθεί το δημοψήφισμα, περισσότερο προσχηματικές θα είναι παρά ουσιαστικές. Απεναντίας, μεγάλη διαφοροποίηση θα υποστεί ο ψυχισμός του. Η μεγαλομανία του δεν θα μετριαστεί εάν ηττηθεί, απεναντίας θα αυξηθεί η σκληρότητά του εναντίον αυτών που θα θεωρήσει υπευθύνους ότι τον πολέμησαν. Το ίδιο όμως θα συμβεί και εάν επικρατήσει το "ναι", επειδή θα αυξηθεί η έπαρσή του αισθανόμενος δικαιωμένος, έχοντας μαζί του και την πλειοψηφία του λαού.

Τα ερωτήματα που καλούνται να απαντήσουν οι αναλυτές, είναι κατ’ αρχάς εάν θα κερδίσει κάτι η δημοκρατία στην Τουρκία. Εκείνο που φαίνεται να αγνοούν οι περισσότεροι, είναι ότι πλην των προσφάτως εξισλαμισθέντων Ελλήνων της αιγαιακής Τουρκίας και ορισμένων περιοχών του Πόντου, οι μουσουλμάνοι πολίτες, σε όλα τα ισλαμικά καθεστώτα, δεν έχουν σε ιδιαίτερη εκτίμηση τις δημοκρατικές διαδικασίες. Τούτο φαίνεται στον τρόπο της συμπεριφοράς του καθενός.

Ως προς το εάν θα επιδιώξει ειρηνική επίλυση του κουρδικού, έχω την γνώμη πως δεν θα το πράξει -παρά το ότι υπάρχουν πολλοί έγκυροι Τούρκοι αναλυτές και ακαδημαϊκοί που προκρίνουν ομοσπονδιακό σύστημα για την Τουρκία- και τούτο το συνάγω από την καταστροφή των κουρδικών πόλεων στην νοτιοανατολική Τουρκία.

Έχω εκφράσει την άποψη σ’ αυτήν την στήλη, εδώ και καιρό, ότι θεωρώ πως ο Ερντογάν καταστρέφει τις κουρδικές περιοχές για να υποχρεώσει τους Κούρδους σε εσωτερική μετανάστευση, και εν πολλοίς το επέτυχε, οικοδομώντας εκ νέου τις καταστραμμένες πόλεις, με χρήματα του ΟΗΕ και διεθνών οργανισμών, για να εγκαταστήσει Σύρους πρόσφυγες, αφενός επιδεικνύοντας φιλευσπλαχνία στο δράμα των προσφύγων, αφετέρου όμως αλλοιώνοντας πλήρως την σύνθεση του κουρδικού πληθυσμού στις εν λόγω περιοχές, με αποτέλεσμα να μη τίθεται ζήτημα αυτονόμησης, ελλείψει Κούρδων.

Για τα άλλα ζητήματα, σχέση με Ε.Ε., ΝΑΤΟ, ΗΠΑ-Ρωσία-Ισραήλ, ο Ερντογάν δεν έχει κανέναν ηθικό δισταγμό, την μια να συμμαχεί και την άλλη να εχθρεύεται, αναλόγως του συμφέροντός του. Εκείνο πάντως που είναι βέβαιο, είναι ότι απεκαλύφθη πλήρως η ασυνέπειά του, ώστε οι πάντες στην υφήλιο θα είναι επιφυλακτικοί στις συνομιλίες μαζί του. Και αυτό, είναι καθ’ ολοκληρία αρνητικό για την Τουρκία.

Θα μπορούσα, ακόμη, να πω, πως κάποια σενάρια σίγουρα ετοιμάζονται για αντικατάστασή του, με τρόπο όμως που δεν θα οδηγήσει σε εμφύλιο τον τουρκικό λαό. Κι αυτό μόνο με μια άλλη δικτατορική κυβέρνηση μπορεί να επιτευχθεί. Ακόμη και η εξάλειψή του με "επιδείνωση της υγείας" του, δεν φαίνεται ικανή να διατηρήσει την όποια σταθερότητα που παρουσιάζει σήμερα η Τουρκία.




A+
A-







ΕΠΙΣΤΡΟΦΗ ΣΤΗΝ ΑΡΧΗ ΤΟΥ ΑΡΘΡΟΥ